Czosnek, cebule kwiatowe, liście i okrycia – pięć prostych prac, które jeszcze zdążysz wykonać w listopadzie.
Listopad w ogrodzie wygląda na martwy sezon, ale to właśnie teraz decyduje się, jak roślinom pójdzie wiosną. Zanim spadnie śnieg i ziemia stwardnieje, warto zrobić kilka prostych rzeczy. Oto pięć zadań, które jeszcze zdążysz wykonać – bez drogiego sprzętu i bez specjalnej wiedzy.
1. Posadź czosnek ozimy
Czosnek ozimy sadzi się od połowy października do końca listopada, o ile ziemia nie jest zamarznięta. Wybierz zdrowe, duże ząbki z własnych lub sprawdzonych główek. Nie używaj czosnku ze sklepu „na wszelki wypadek” – często jest traktowany środkami hamującymi kiełkowanie i może nie wzejść.
Ząbki wkładaj ostrym końcem do góry na głębokość około 5–6 cm, w odstępach 10–12 cm. Rzędy rozstaw co 25 cm. Na koniec przykryj grządkę cienką warstwą kompostu, liści lub słomy. Ściółka chroni przed mrozem i wymywaniem składników.
2. Wsadź cebule kwiatowe
Tulipany, narcyzy i krokusy można jeszcze sadzić, dopóki da się wbić szpadel w ziemię. Najprostsza zasada: cebulę sadź na głębokość równą trzykrotnej jej wysokości. Duże cebule tulipanów idą na około 15 cm, drobne krokusy na 5–7 cm.
Wybieraj cebule twarde, ciężkie, bez pleśni i miękkich plam. Jeśli ziemia jest ciężka i gliniasta, dosyp trochę piasku na dno dołka, żeby cebule nie gniły w stojącej wodzie. Po posadzeniu nie trzeba ich podlewać, jeśli jesień była deszczowa.
3. Zgrabiaj liście – ale nie wszystkie
Liście zalegające na trawniku trzeba usunąć, bo pod grubą warstwą trawa dusi się i łatwiej łapie choroby grzybowe. Zgrabione liście nie muszą jednak trafić do kosza. Zdrowe możesz wykorzystać do kopczyków wokół wrażliwych roślin albo do kompostu.
Liści z plamami, śladami parcha lub rdzy lepiej nie kompostuj – zarodniki mogą przetrwać do przyszłego roku. Jedną część liści zostaw też pod krzewami i żywopłotem: to schronienie dla jeży i pożytecznych owadów.
4. Zabezpiecz wrażliwe rośliny
Róże, hortensje ogrodowe, lawenda i młode iglaki najlepiej zimują, gdy ich dolna część jest okryta. Usyp kopczyk z ziemi, kompostu lub liści na wysokość 20–30 cm wokół pędów. Wyższe części możesz owinąć agrowłókniną, ale nie folią – pod folią rośliny „się pocą” i gniją.
Nie przycinaj teraz hortensji ani róż na ostro. Wiele odmian hortensji kwitnie na zeszłorocznych pędach, więc zbyt wczesne cięcie odbierze Ci kwiaty. Zostaw przycinanie na wczesną wiosnę.
5. Wyczyść narzędzia i podlej zimozielone
Zanim odłożysz sekator, łopatę i grabie do garażu, oczyść je z ziemi, przetrzyj olejem lub oliwą na ostrzach i naostrz. Wiosną będą gotowe do pracy, a rdza ich nie zniszczy. Wąż ogrodowy odłącz od kranu i spuść z niego wodę, żeby nie pękł podczas mrozu.
Iglaki i inne rośliny zimozielone parują wodę także zimą. Jeśli listopad jest suchy, podlej je dokładnie, zanim ziemia zamarznie. Dobrze nawodniona roślina lepiej znosi mróz i zimowe słońce.
Czego nie warto robić w listopadzie
Nie nawoź roślin azotem – pobudzi je do wzrostu, a młode przyrosty przemarzną. Nie sadź wrażliwych roślin, jeśli prognoza zapowiada silne mrozy. Nie wycinaj też wszystkich bylin: suche łodygi osłaniają korony roślin i dają schronienie owadom.
Szybka lista kontrolna
Czosnek posadzony, cebule kwiatowe w ziemi, liście zgrabione, róże i hortensje okryte, narzędzia wyczyszczone, wąż spuszczony. Jeśli odhaczysz wszystko, ogród spokojnie przetrwa zimę, a wiosną odwdzięczy się pierwszymi kwiatami i zdrowym wzrostem.
FAQ
Czy można sadzić czosnek w grudniu? Tak, jeśli ziemia nie jest zamarznięta, ale plon będzie zwykle nieco mniejszy. Przykryj go grubszą ściółką.
Czy tulipany posadzone pod koniec listopada zakwitną? Zazwyczaj tak, choć mogą zakwitnąć odrobinę później niż te posadzone w październiku.
Co zrobić z liśćmi, jeśli nie mam kompostownika? Zbij je w kopiec w kącie ogrodu albo wsyp do worka z kilkoma dziurkami i zostaw na rok – powstanie próchnica liściowa.
Czy agrowłóknina wystarczy na mocne mrozy? Dla większości roślin tak, o ile pod spodem jest kopczyk i okrywa nie przylega ciasno do pędów.
Listopad to ostatni dzwonek na te prace. Wystarczy jedno popołudnie, żeby ogród był przygotowany na zimę.



